Abstrakt
W kontekście użytkowania mediów uwagę opinii publicznej, ale też naukowców skupiają głównie skrajne grupy wiekowe. Podmiotami zainteresowania badawczego są zatem tzw. boomerzy (1945–1969), pokolenie Z (1997–2010) i Alfa (2010 i wzwyż). Reprezentują oni skrajnie odmienne modele użytkowania mediów, poszukiwania i weryfikowania informacji czy wreszcie – relacji z nowymi technologiami. Skrajności są z reguły mocniej widocznie i z tego powodu wzbudzają zainteresowanie. W artykule zaproponowano przekierowanie uwagi na grupę, która wciąż pozostaje na marginesie debaty publicznej, czyli współczesnych 40–50 latków (urodzonych pomiędzy 1975 a 1989 rokiem), rodziców „zetek”, a dzieci boomerów oraz X. To oni stanowią interesującą grupę badawczą, która według badań pilotażowych odznacza się kompetencjami cyfrowymi nieprzystającymi do swojego obecnego wieku, lecz przede wszystkim do wieku pierwszego kontaktu z nowymi technologiami. Wyniki obserwacji i badania ankietowego obnażają cechy tego pokolenia, wskazując, że można je określić mianem „pokolenia cyfrowej luki” (digital gap gen).
Bibliografia
Baran Małgorzata, Kłos Monika. 2014. „Pokolenie Y – prawdy i mity w kontekście zarządzania pokoleniami”. Marketing i Rynek nr 5. 923–929.
Zobacz w Google Scholar
Dacka Monika. 2023. „Funkcjonowanie pokolenia Alpha – wyzwania i zagrożenia. Rola edukacji medialnej w kształtowaniu nowej generacji”. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio J. Paedagogia-Psychologia nr 36(2). 109–123.
Zobacz w Google Scholar
Kuczamer-Kłopotowska Sylwia, Kalinowska-Żeleźnik Anna. 2019. Rola Facebooka w komunikowaniu treści blogów w segmencie polskich milenialsów. W: Współczesne Media. Problemy i metody badań nad mediami. T1. Iwona Hofman, Danuta Kępa-Figura (red.). Lublin. 221–236.
Zobacz w Google Scholar
Gloc Roksana. 2024. Zdigitalizowani wyborcy debiutujący: polityczne użytkowanie mediów społecznościowych i podejścia do polityki pokolenia Z w Polsce. Kraków.
Zobacz w Google Scholar
Gruchoła Małgorzata. 2017. „Nowe formy zachowań społecznych wobec i pod wpływem mediów oraz nowych technologii. Analizy porównawcze”. Państwo i Społeczeństwo nr 3. 123–133.
Zobacz w Google Scholar
Gupta Poornima, Goyal Preeti. 2018. „Gen Y Attributes – Antescendents to Teaching Pedagogy”. Vision nr 22(1). 78–87.
Zobacz w Google Scholar
Katz Stephen. 2017. „Generation X: A Critical Sociological Perspective”. Journal of the American Society on Aging nr 41(3). 12–19.
Zobacz w Google Scholar
Kuźmicz Krzysztof, Chmielewska Aleksandra. 2024. „Potrzeby pokoleniowe a wybór mediów”. Roczniki Nauk Społecznych nr 52(3). 173–198.
Zobacz w Google Scholar
Matysiak Magda. 2018. Dlaczego tacy jesteśmy? Identyfikacja czynników kształtujących polskie pokolenia Y i Z. W: Przedsiębiorczość i zarządzanie talentami. Wybrane zagadnienia. Magdalena Grabowska, Karolina Kluth (red.). Płock. 147–161.
Zobacz w Google Scholar
Meikle Graham. 2016. Social Media: Communication, Sharing, and Visibility. New York.
Zobacz w Google Scholar
Nowacka Anna. 2022. Wpływ technologii cyfrowych na model doskonalenia kompetencji pokolenia Y. Uwarunkowania Covid-19. W: Przedsiębiorczość i konkurencyjność w dobie transformacji cyfrowej. Damian Dziembek, Leszek Ziora (red.). Częstochowa. 33–46.
Zobacz w Google Scholar
Ogonowska Agnieszka. 2016. „Ekranolatki między mediami. W stronę nowej psychologii mediów”. Zeszyt Naukowy Wyższej Szkoły Zarządzania i Bankowości w Krakowie nr 40. 1–17.
Zobacz w Google Scholar
Orłowska Małgorzata, Błeszyńska Krystyna. 2020. „Edukacja a kompetencje cyfrowe seniora”. Kultura – Społeczeństwo – Edukacja nr 2(18). 143–164.
Zobacz w Google Scholar
Peszko Kamila. 2016. „Popularność mediów społecznościowych wśród różnych generacji”. Marketing i Zarządzanie nr 45(4). 361–370.
Zobacz w Google Scholar
Pluta-Olearnik Mirosława. 2025. „Granfluencer w świecie mediów społecznościowych – czynniki rozwoju zjawiska”. Optimum. Economic Studies nr 1(119). 309–326.
Zobacz w Google Scholar
Pons-Salvador Gemma, Zubieta-Méndez Xud, Frias-Navarro Dolores. 2022. „Parents’ digital competence in guiding and supervising young children’s use of the Internet”. European Journal of Communication nr 37(4). 443–459.
Zobacz w Google Scholar
Swift Catherine, Taylor Anne. 2003. „The digital divide – a new generation gap. Parental knowledge of their children’s Internet use”. Paediatrics & Child Health nr 8(5). 275–278.
Zobacz w Google Scholar
Thangavel Packiaraj, Chandra Bibhas. 2024. „Digital Immigrants Versus Digital Natives: Decoding Their E-commerce Adoption Behavior”. SAGE Open. 1–19.
Zobacz w Google Scholar
Wojtoszek Katarzyna. 2023. „Zrozumieć pokolenie Z”. Prace Naukowe WSZiP nr 53(1). 173–178.
Zobacz w Google Scholar
Zielińska Maria, Szaban Dorota. 2011. Metodologiczne problemy w badaniach pokoleń. Wybrane zagadnienia. W: Rocznik Lubuski. Zrozumieć społeczeństwo, zrozumieć pokolenia. Młodzież, młodość i pokoleniowość w analizach socjologicznych. T. 38, cz. 2. Krystyna Szafraniec, Maria Zielińska (red.). Zielona Góra. 33–48.
Zobacz w Google Scholar
Raporty z badań CBOS. 2024. Korzystanie z internetu w 2024 roku. Komunikat z badań nr 70/2024.
Zobacz w Google Scholar
Michał Feliksiak (oprac). Warszawa. https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2024/K_070_24.PDF (dostęp: 20.04.2025).
Zobacz w Google Scholar
Drynko Agata. 2025. #NMInsights „Digital 2025: Poland”: Facebook ulubioną platformą społecznościową Polaków [RAPORT]. https://nowymarketing.pl/nminsights-raport-digital-2025-poland/ (dostęp: 20.04.2025).
Zobacz w Google Scholar

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne 4.0 Międzynarodowe.
Prawa autorskie (c) 2026 Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis | Studia de Cultura
